W reklamach produktów leczniczych pojawia się magiczna formuła, która brzmi:
„Przed użyciem zapoznaj się z treścią ulotki dołączonej do opakowania bądź skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą, gdyż każdy lek niewłaściwie stosowany zagraża Twojemu życiu lub zdrowiu”.
Swój tekst postanowiłam rozpocząć słowami:
„Przed przeczytaniem tego artykułu zapoznaj się z wpisem Jacka Ścibora „Manna z nieba” z 2 stycznia br. (https://superbelfrzy.edu.pl/refleksje/manna-z-nieba/) lub skonsultuj się z autorem, gdyż każdy tekst niewłaściwie rozumiany może zagrażać Twojemu zdrowiu (i układowi nerwowemu)”.
Pozostając w klimacie frazeologicznym, dorzucę swoje trzy grosze do Jackowej wypowiedzi.
Nowoczesność…
W polskiej szkole wszystko jest nowoczesne, na przykład technologia. Komputery, platformy, dzienniki elektroniczne – wszystko po to, by nauczyciel wreszcie miał lżej. Miała przyspieszyć, zautomatyzować, ułatwić i sprawić, że praca nauczyciela będzie lekka jak piórko. Teraz wystarczy tylko zalogować się do dziennika, do e-platformy, do kolejnej aplikacji, do formularza… i już po kilkunastu minutach ładowania, trzech komunikatach o błędzie, aktualizacji i szybkim restarcie komputera można zacząć pracę.
I to wszystko w ramach legendarnych 18 godzin tygodniowo. Piękny mit, przekazywany z pokolenia na pokolenie, niczym baśń o jednorożcach i wolnych weekendach. Według tej opowieści nauczyciel przychodzi do szkoły, wejdzie do klasy, powie trzy zdania, rzuci sprawdzian z internetu (oczywiście abc, żeby szybciej było sprawdzać), wypije kawę w pokoju nauczycielskim (która w moim przypadku stygnie od dekady i nawet kubek termiczny nie daje rady) i wraca do domu… odpoczywać.
Żyć, nie umierać, prawda?
Rzeczywistość jednak bywa nieco mniej malownicza.
Praca przecież magicznie rozmnaża się poza tablicą. Są sprawdziany, poprawy sprawdzianów, dodatkowe poprawy dla tych, którzy poprawiali poprawę, a do tego projekty, konkursy, dokumentacje, sprawozdania, ewaluacje i szkolenia, rady pedagogiczne, dokumentacje dokumentujące wcześniejsze dokumentacje – tu postawię kropkę.
A w przerwach rozmowy.
Z uczniami, którzy czasem bardziej potrzebują psychologa niż zasad ortograficznych.
Z uczniami, którzy przychodzą nie po ocenę, ale po chwilę uwagi. Trochę psycholog, trochę terapeuta, trochę przyjaciel, bo w szkole nie uczy się tylko przedmiotów, ale bycia człowiekiem. Tylko że tego nie wpisuje się do dziennika…
Są też rozmowy z rodzicami. Krótkie, szybkie, zupełnie bezproblemowe. Zaczynają się od zdania:
„My w domu uważamy, że nasze dziecko nie powinno mieć stresu… ani jedynek… ani obowiązków…”.
Potem następuje drobna sugestia, że wszystkiemu winny jest nauczyciel, bo kiedyś dziecko tak pięknie w przedszkolu liczyło do trzech, a teraz musi do tysiąca i to już przesada.
Czy to już wszystko?
No nie… Są jeszcze relacje, czyli ten niewidzialny przedmiot w planie lekcji. Do tego wychowawstwo, a więc taka dodatkowa praca, która przecież „nic nie kosztuje”. Trochę mediator w konflikcie, trochę organizator wycieczek, trochę notariusz, trochę logistyk, czasem pogotowie kryzysowe, innym razem worek treningowy dla cudzych emocji. Odpowiedzialność pełna – dodatku… (i tu spuszczę zasłonę milczenia).
Ale spokojnie – przecież nauczyciel to pasjonat! A pasji, jak wiadomo, nie wypada liczyć w godzinach ani w złotówkach. Misja, powołanie, serce do ucznia – najlepiej na pełen etat i drugie tyle gratis.
Na szczęście technologia nadal dzielnie pomaga. Teraz można pracować szybciej, sprawniej i… dłużej. Bo jeśli coś przyspiesza, to tylko tempo, w jakim przybywa nowych obowiązków. Człowiek nawet nie zauważa, kiedy kończy dzień pracy… następnego dnia.
I tak toczy się ten szkolny mechanizm, w którym wszystko miało być łatwiej, a jest, cóż… „nowocześniej”.
*Do napisania tekstu zainspirowało mnie wystąpienie Jacka podczas Inspir@cji 2025 oraz wspomniana ,,Manna…”.
- Tak było zawsze – po co coś zmieniać? - 10 lutego 2026
- Co musi się wydarzyć, aby stać się, być i chcieć pozostać nauczycielem? - 30 stycznia 2026
- Ad vocem - 6 stycznia 2026